گر چو بو دردات بايد تاجدارى روز حشر * باش چون منصور حلاج انتظار تاج دار وَ سارِعُوا . . . الآية - روندگان و شتابندگان در راه دين مختلف‌اند . يكى بقدم رفت ، يكى به ندم ، يكى به همم ؛ عابد بقدم رفت ، بمثوبت رسيد ؛ عاصى به ندم رفت ، برحمت رسيد ؛ عارف به همم رفت ، بقربت رسيد . وَ سارِعُوا إِلى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ الآية - اوّل فرمود كه : وَ اتَّقُوا النَّارَ از آتش بپرهيزيد ، يعنى : گناه مكنيد تا شما را از آتش برهانم و بيامرزم . آن گه برين اقتصار مكنيد كه بطاعت طلب بهشت كنيد ، كه نه هر كه از آتش برست ببهشت رسيد ، و نه هر كه ببهشت رسيد ، بفردوس اعلى رسيد . مصطفى ( ص ) روز بدر ياران خويش را گفت : قوموا الى جنة عرضها السماوات و الأرض . عمير بن الحمام گفت : « بخّ بخّ » . مصطفى ( ص ) گفت : آن چيست كه ترا برين سخن داشت ؟ . گفت : يا رسول اللَّه ! اميد آنكه از اهل فردوس باشم . رسول خدا ( ص ) گفت : تو از اهل آنى . و خرما نهاده بود و ميخوردند ، گفت : يا رسول اللَّه تا اين خرماها بخوريم مرا زندگى خواهد بود ، بس دراز كاريست ! پس برخاست و رفت و در راه حق شهيد گشت . الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَ الضَّرَّاءِ - گفته‌اند : مردمان اندرين مقام بر سه گروه‌اند : يكى آنست كه هيچ نفقت نكند نه در سرّاء و نه در ضرّاء ، نه در فراخى نعمت ، و نه در روز قحط و شدّت . اين را على الاطلاق لئيم گويند ، دست در شاخ درخت بخل زده ، آن درخت كه اصل و بيخ آن در دوزخ است و شاخ آن در دنيا ، به حكم آن خبر كه انس بن مالك گفت : قال قال رسول اللَّه ( ص ) : « السّماح شجرة فى الجنّة ، اغصانها فى الدّنيا ، من تعلّق بغصن من اغصانها قادته الى الجنّة . و البخل شجرة فى النّار ، اغصانها فى الدّنيا ، من تعلّق بغصن من اغصانها قادته الى النّار » . ديگر آنست كه : در فراخى نعمت نفقه « 1 » كند نه در تنگى و شدّت . و معظم خلق خداى

--> ( 1 ) - نسخه : هزينه